Πυρρίχιος: ὁ ἀρχαιότερος ἑλληνικὸς πολεμικὸς χορός.

Θυμᾶμαι παλιά, παιδάκι μικρό, ἔβλεπα τοὺς θείους μου καὶ τὰ μεγάλα μου ἐξαδέλφια νὰ χορεύουν, ὡς «μανιασμένοι» τὸν πυρρίχιο. Κι ἕνα κύμα ἐκστάσεως μὲ ἔπαιρνε καὶ μὲ ἀπογείωνε… Ἔκλεινα τὰ μάτια καὶ ταξείδευα… Εἰκόνες μὲ σπαθιά, ὅπλα, πόλεμο κυριαρχοῦσαν στὴν σκέψι μου… Αἷμα πολύ… Καὶ στὸ τέλος ὁ «μανιασμένος» χορός τῆς νίκης….  
Πυρρίχιος. Αἰσθάνομαι αὐτὸν τὸν χορό νὰ ῥέῃ στὸ αἷμα μου… Νὰ μὲ γεμίζει… Ἴσως τὸ γονίδιο… Ἴσως οἱ εἰκόνες… Ἴσως ὅμως καὶ οἱ μνῆμες…
Φιλονόη.

Για την δημιουργία του υπάρχουν τρεις μυθικές εκδοχές:
1.Κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Κρόνου, πριν τις Τιτανομαχίες και ενώ ο Ζευς ήταν ακόμα βρέφος, οι Κουρήτες χόρευαν τον πυρρίχιο γύρω του κάνοντας δυνατό θόρυβο με τα όπλα και τις ασπίδες τους για να μην ακούσει ο παιδοκτόνος Κρόνος το κλάμα του.
2.Στην πολιορκία της Τροίας, ο Αχιλλέας, πριν κάψει το νεκρό του Πατρόκλου, χόρεψε τον Πυρρίχιο πάνω στην πλατφόρμα των καυσόξυλων πριν παραδώσει τον Πάτροκλο στη νεκρική πυρά (πυρά – Πυρρίχιος).
3.Ο Πύρρος (γιος του Αχιλλέα) κάτω από τα τείχη της Τροίας, χόρεψε σε αυτό τον ρυθμό, από τη χαρά του για το θάνατο του Ευρύπυλου (Πύρρος – Πυρρίχιος).
     Όποια και αν ήταν η μυθική «καταγωγή» του Πυρρίχιου, το σίγουρο είναι ότι τον χόρευαν από τον Εύξεινο Πόντο μέχρι την Κρήτη, ενώ οι Σπαρτιάτες τον θεωρούσαν ένα είδος πολεμικής προπόνησης και τον μάθαιναν από μικρά παιδιά. Για τον Πυρρίχιο βρίσκουμε αναφορές στον Όμηρο και τον Ξενοφώντα. Ο δεύτερος δε, κάνει λόγο και για μια άλλη, πιο «ελαφριά» ή «εκφυλισμένη» εκδοχή του Πυρρίχιου, την «πύρριχη». Αυτή η νεότερη εκδοχή του χορού υποβιβάζεται σε χορό συμποσίων, δε χορεύεται από ομάδες πολεμιστών χωρισμένους σε αμυνόμενους και επιτιθέμενους αλλά από μία ομάδα χορευτών (ανδρών και γυναικών) σε κύκλο.

  Στις μέρες μας, τον Πυρρίχιο έχουν διασώσει οι Πόντιοι, σε μία μορφή που πλησιάζει την πύρριχη, χωρίς οπλισμό, με άνδρες και γυναίκες, αλλά αντί οι χορευτές να σχηματίζουν κύκλο, σχηματίζουν ευθεία γραμμή. (terror edge)

(Visited 24 times, 1 visits today)




10 thoughts on “Πυρρίχιος: ὁ ἀρχαιότερος ἑλληνικὸς πολεμικὸς χορός.

  1. Εξαιρετικο !!
    … γιατι, ρε γαμωτο, σε “κατι τετοια” θολωνουν τα ματια μου ;;
    … κανενας οφθαλμιατρος ;;;

  2. Οι Πόντιοι, και κατ’ επέκτασιν η Ελληνική φλέβα, βρέθηκαν εκεί για να φανερώσουν την ύπαρξη και το αλληλέγγυο της υπόστασής τους, την άρρηκτη συνάφεια με την ιερή αυτή γη και όχι για να διασκεδάσουν οιονδήποτε.
    Χαρακτηριστικό είναι ότι οι Πόντιοι ερμηνευτές δεν υποκλίνονται, δεν χαιρετίζουν δουλικά, αλλά αγνοούν και αψηφούν περήφανα την παγκόσμια κοινότητα πριν αποσυρθούν χωρίς να ζητούν την ελεημοσύνη της όποιας αναγνώρισης των μεθυσμένων από έπαρση και αλαζονεία αποδεκτών.

    • Ἀλέξανδρε, εἶναι καταπληκτικό αὐτό ποὺ εἶπες. Ἔτσι ἀκριβῶς εἶναι. Ὄρθιοι καὶ ὁδηγοί!

Leave a Reply