Ἡ ναυμαχία τοῦ Ναυαρίνου.

Ἡ ναυμαχία τοῦ Ναυαρίνου.1Μία στιγμὴ σταθμὸς στὴν ἱστορία μας. Μία ναυμαχία ποὺ καθώρισε τὴν ἔκβασι τοῦ πολέμου καὶ τὶς συνθῆκες τῆς ἐλευθερίας. Μία ναυμαχία ποὺ ξεκίνησε κατὰ …λᾶθος ἀπὸ ἕναν τυχαῖον κανονιοβολισμό. 

Ὁ Γέρος μας στὴν φυλακή ὅταν ἔφθασε ὁ Ἰμπραήμ. Μαζὺ μὲ τὸν Πλαπούτα. Οἱ περισσότεροι τίμιοι ἀγωνιστὲς ὑπὸ διωγμόν. Ὁ Καραϊσκάκης κι ὁ Δυσσέας δολοφονημένοι. Οἱ Κωλέτηδες καὶ οἱ Μαυροκορδᾶτοι ξεκοκκάλιζαν τὶς τελευταῖες λίρες τοῦ δανείου. Κι ὁ Ἰμπραήμ θέριζε. 

Μία στιγμὴ κατάντιας γιὰ τὴν ἱστορία μας. Μία ἐποχή, πρὸ ἄγγελος αὐτῶν ποὺ ζοῦμε σήμερα. 

Καὶ τότε οἱ μεγᾶλες δυνάμεις, ὄχι διότι μᾶς ἀγάπησαν, ἀλλὰ διότι ἔτσι τοὺς βόλευε, ἐπενέβησαν.

Τὰ ἀποτελέσματα γνωστά. Ἡ ναυμαχία ποὺ κατέστρεψε τὸν στόλο τοῦ Ἰμπραήμ κι ἐπέτρεψε στὸ νεοσύστατον κρατίδιον τῶν φαναριωτῶν νὰ ὑπάρξῃ. 

Φιλονόη.

8ης Οκτωβρίου : Η Ναυμαχία του ΝαβαρίνουἩ ναυμαχία τοῦ Ναυαρίνου.4Μετά την πτώση της Ακρόπολης (24 Μαΐου 1827) η Επανάσταση του ’21 έπνεε τα λοίσθια. Στην Ηπειρωτική Ελλάδα είχε κατασταλεί και μόνο στο ανατολικό τμήμα της Πελοποννήσου παρέμενε ζωντανή. Κι εκεί, όμως, απειλείτο από τον Ιμπραήμ, που σκόπευε να εκστρατεύσει κατά του Ναυπλίου και της Ύδρας.
Σε αυτήν τη δύσκολη στιγμή για την Ελλάδα, η ευρωπαϊκή διπλωματία άλλαξε στάση και άρχισε να διάκειται ευμενώς προς την Επανάσταση. Συνέβαλε σε αυτό και ο νέος Υπουργός Εξωτερικών της Αγγλίας Γεώργιος Κάνινγκ, που έδωσε μια πιο φιλελεύθερη τροπή στην εξωτερική πολιτική της Γηραιάς Αλβιόνας. Έτσι, στις 24 Ιουνίου 1827 υπογράφτηκε στο Λονδίνο συνθήκη μεταξύ Αγγλίας, Γαλλίας και Ρωσίας, που καθόριζε τα της ανεξαρτησίας της Ελλάδας.
Σύμφωνα με τη συνθήκη, ιδρυόταν ελληνικό κράτος υπό την επικυριαρχία του Σουλτάνου, με σύνορα τον Αμβρακικό και τον Παγασητικό Κόλπο. Στη «Συνθήκη Ειρηνεύσεως της Ελλάδος» υπήρχε κι ένα μυστικό άρθρο, που προέβλεπε την επέμβαση των τριών δυνάμεων, εάν οι δύο εμπόλεμοι δεν δέχονταν τους όρους της σύμβασης.Ἡ ναυμαχία τοῦ Ναυαρίνου.2
Προς τούτο, ο αγγλικός στόλος υπό τον αντιναύαρχο Κόδριγκτον, ο γαλλικός υπό τον υποναύαρχο Δεριγνύ και ο ρωσικός υπό τον υποναύαρχο Χέυδεν, κατέπλευσαν στην Πελοπόννησο για να επιβάλουν την κατάπαυση των εχθροπραξιών. Η ελληνική πλευρά δέχτηκε με προθυμίας την πρόταση των τριών Συμμάχων, ενώ ο Σουλτάνος δυσανασχέτησε και απέκρουσε οποιαδήποτε επέμβαση στην επικράτειά του.Ο τουρκοαιγυπτιακός στόλος, υπό τους Ταχίρ Πασά, Μουχαρέμ Μπέη και Μουσταφά Μπέη, πρόλαβε να προσορμισθεί στη λιμνοθάλασσα του Ναβαρίνου (σημερινή Πύλος), προτού προλάβει ο Δεριγνύ να τον εμποδίσει. Στόχος, τώρα, των τριών ναυάρχων ήταν να παρεμποδίσουν τη μεταφορά αιγυπτιακών στρατευμάτων σε άλλες περιοχές της Πελοποννήσου. Ο Κόδριγκτον, που είχε το γενικό πρόσταγμα, διαμήνυσε στον Ιμπραήμ (7 Σεπτεμβρίου 1827) ότι ο στόλος του βρισκόταν εκεί για να επιβάλει ανακωχή και τον προειδοποίησε ότι τυχόν άρνησή του θα τον υποχρέωνε να την επιβάλει δια της βίας.
Ο Ιμπραήμ, που συνέχιζε με αμείωτη ένταση τις στρατιωτικές επιχειρήσεις του στην Πελοπόννησο, πήρε μάλλον αψήφιστα την απειλή του Κόδριγκτον και τις επόμενες μέρες δύο μοίρες του τουρκοαιγυπτιακού στόλου εξήλθαν από το Ναβαρίνο με κατεύθυνση την Ύδρα και την Πάτρα. Εμποδίστηκαν, όμως, από τον συμμαχικό στόλο και αναγκάσθηκαν να προσορμιστούν και πάλι στο Ναβαρίνο.
Οι παρασπονδίες του Ιμπραήμ ανάγκασαν τους τρεις ναυάρχους να αλλάξουν γραμμή πλεύσης. Αποφάσισαν τα πλοία τους να εισπλεύσουν στον κόλπο του Ναβαρίνου για να επιτηρούν αποτελεσματικότερα τις κινήσεις του τουρκοαιγυπτιακού στόλου, που τον αποτελούσαν συνολικά 89 σκάφη και 41 μεταγωγικά, από τα οποία τα 8 αυστριακά. Η συμμαχική δύναμη ήταν αριθμητικά πολύ μικρότερη. Αποτελείτο από 12 βρετανικά πλοία με επικεφαλής τη ναυαρχίδα «Ασία», 7 γαλλικά με ναυαρχίδα τη φρεγάτα «Σειρήνα» και 8 ρωσικά με ναυαρχίδα το πλοίο «Αζόφ».
Το μεσημέρι της 8ης Οκτωβρίου τα πλοία του συμμαχικού στόλου άρχισαν να εισπλέουν στον κόλπο του Ναβαρίνου, με επικεφαλής την αγγλική ναυαρχίδα «Ασία». Ο Κόδριγκτον ήλπιζε ότι έστω και την τελευταία στιγμή ο Ιμπραήμ θα έσπευδε να συμφωνήσει με την προτεινόμενη ανακωχή. Αντί απάντησης, οι Αιγύπτιοι πέρασαν στη δράση και άρχισαν τους πυροβολισμούς κατά της αγγλικής λέμβου, την οποία είχε στείλει με λευκή σημαία ο Κόδριγκτον προς συνεννόηση, με αποτέλεσμα να φονευθεί ο έλληνας πηδαλιούχος της Πέτρος Μικέλης. Ταυτόχρονα, εκανονιοβολούντο η αγγλική και γαλλική ναυαρχίδα.

Ἡ ναυμαχία τοῦ Ναυαρίνου.3

Ο Κόδριγκτον, μη έχοντας άλλη λύση, έδωσε το παράγγελμα της επίθεσης. Παρά την αριθμητική υπεροχή του τουρκοαιγυπτιακού στόλου και τη βοήθεια των πυροβολείων της Σφακτηρίας (το νησάκι που σχεδόν φράζει τον κόλπο του Ναβαρίνου), η ναυμαχία αμέσως έκλινε υπέρ του συμμαχικού στόλου, που είχε μεγαλύτερη δύναμη πυρός. Γύρω στις 6 το απόγευμα, η λιμνοθάλασσα είχε γεμίσει από τα κατεστραμμένα πλοία του τουρκοαιγυπτιακού στόλου. 12 φρεγάτες, 22 κορβέτες και 25 μικρότερα πλοία είχαν βυθισθεί, ενώ 6.000 άνδρες σκοτώθηκαν ή πνίγηκαν. Οι Σύμμαχοι έχασαν 172 άνδρες, ενώ οι τραυματίες ανήλθαν σε 500 περίπου. Δύο πλοία καταστράφηκαν ολοσχερώς και αρκετά υπέστησαν εκτεταμένες ζημίες.
Η είδηση για τη ναυμαχία έτυχε διαφορετικής υποδοχής στις πρωτεύουσες των δυνάμεων που συμμετείχαν στην επιχείρηση. Στο Λονδίνο ο πρωθυπουργός δούκας του Ουέλινγκτον χαρακτήρισε τη ναυμαχία «ατυχές και απαίσιο γεγονός», ενώ μια μερίδα πολιτικών υποστήριξε ότι ο Κόδριγκτον έπρεπε να παραπεμφθεί στο ναυτοδικείο για ανυπακοή, επειδή δεν είχε εντολή να δράσει. Αντίθετα, στο Παρίσι και τη Μόσχα η είδηση προκάλεσε μεγάλο ενθουσιασμό. Ο εμπνευστής της «Ιεράς Συμμαχίας» και μέγας εχθρός της Ελληνικής Επανάστασης πρίγκηπας Μέτερνιχ χαρακτήρισε την καταστροφή του τουρκοαιγυπτιακού στόλου ως «αρχή της βασιλείας του χάους».
Η Ναυμαχία του Ναβαρίνου σήμανε την ελευθερία της Ελλάδας, παρά τη συνεχιζόμενη σφοδρή άρνηση του Σουλτάνου. Οι τρεις δυνάμεις επέβαλαν τελικά τη θέλησή τους και μέχρι τις 12 Σεπτεμβρίου 1829 που δόθηκε η τελευταία μάχη του Αγώνα στην Πέτρα της Βοιωτίας, το ελληνικό κράτος είχε σχηματισθεί με βόρεια σύνορα τη γραμμή Αμβρακικού – Παγασητικού. (σὰν σήμερα)

(Visited 17 times, 1 visits today)




3 thoughts on “Ἡ ναυμαχία τοῦ Ναυαρίνου.

  1. Μόνον ὅτι ὑπάρχει διάχυτος ἡ ὑποψία ὅτι πίσω ἀπὸ τὸ “λάθος” τὸ ὁποῖον ἐπροκάλεσε τὸν “τυχαῖον” κανονιοβολισμὸν εὑρίσκετο ἡ ἀόρατος σκιὰ τοῦ Καποδιστρίου. Διότι ὁ στόλος τῶν ΄Αγγλογάλλων δὲν ἦτο ἐκεῖ διὰ νὰ ναυμαχήσἡ ἀλλὰ ἁπλῶς νὰ ἀναγκάσῃ τὸν Ἰμβραὴμ ὅπως φανῆ “λογικός”, ὁ δ ὲ Ρωσικὸς παρευρίσκετο ἁπλῶς διὰ νὰ παρακολουθῆ τοὺς ἄλλους δύο.Οἱ Ἄγγλοι εἶχον θυμώσει διότι ὁ Ἰβραὴμ ἤρχισε νὰ καταστρέφῃ συστηματικῶς τὴν ὑποθηκευμένην εἰς αὐτοὺς Πελοπόννησον ἕνεκα τῶν δανείων , καὶ τὶ ἀξίαν ἔχει μία ἐρημοποιημένη χώρα;

  2. Δὲν ἦτο. Πιθανολογεῖται δὲ ὅτι αὐτὸς ἦτο ὁ ἱδρυτὴς καὶ ἀόρατος ἀρχηγὸς τῆς Φιλικῆς Ἑταιρίας. Ὑπῆρξεν ὅμως ἱδρυτὴς τῆς Ἑταιρίας τῶν Φίλων τῆς Μουσικῆς ἱδρυθείσης ἐν Ἀθήναις τὸ 1809 ἡ ἑδρα τῆς ὁποῖας ὁλίγον ἀργότερονμετεφέρθη εἰς Βιέννην.
    Ἐν πάσει περιπτώσει ἦτο ἀντίθετος ὡς πρὸς τὴν χρονικὴν στιγμὴν ἐνάρξεως τῆς Ἐπαναστάσεως διότι ὡς ὑπουργὸς ἐξωτερικῶν τῆς Ρωσίας ἐγνώριζε πολὺ καλῶς ὅτι ἡ Ρωσία ὑπὸ τὸν τσάρον Ἀλέξανδρον δὲν ἐπρόκειτο νὰ ἀντιταχθῆ εἰς τὴν Ἱερὰν Συμμαχίαν καὶ οὐδεμίαν θὰ παρεῖχε βοήθειαν πρὸς τοὺς Ἕλληνας, ὅπερ καὶ ἐγένετο. Διότι ὁ μεγαλύτερος ἐχθρὸς τῶν Ἑλλήνων κατὰ τὴν διάρκειαν τοῦ ’21 ἦτο ἀκριβῶς ὁ ἀληταράδικος αὐτὸς συνασπισμὸς. Ἐδικαιώθη δὲ ὁ σπουδαῖος αὐτὸς Ἕλλην ἐκ τοῦ γεγονότος ὅτι θανόντος τοῦ τσάρου Ἀλεξάνδρου ὁ διαδεχθεὶς αὐτὸν Νικόλαος ἐκήρυξε (ὀτρυνθεὶς ὀλίγον τι ἐκ τοῦ Καποδιστρίου) τὸν πόλεμον ἐναντίον τῆς Ὀθωμανικῆς Αὐτοκρατορίας ἐξηναγκάσας οὔτω τοὺς Τούρκους νὰ ὑπογράψουν τὴν ἀναγνώρισιν Ἑλληνικοῦ Κράτους. Εὐλόγως συμπεραίνεται ἐκ τῶν πραγμάτων ὅτι διαφορετικὰ θὰ ἦσαν τὰ πράγματα ἐὰν ἡ Ἐπανάστασις ἐκρήγνητο ἐπὶ τσάρου Νικολάου ἀλλὰ αὐτὸ βεβαίως εἶναι ἀντικείμενον ἄλλης συζητήσεως..

Leave a Reply